Bồi thường danh dự nhân phẩm bị xâm phạm trên mạng xã hội: Khóc rấm rứt không bằng cầm đơn khởi kiện bắt đền cả trăm triệu!

“Chỉ vì vài dòng bình luận bôi nhọ, cắt ghép hình ảnh bêu rếu trên Facebook, cuộc sống gia đình tôi đảo lộn hoàn toàn, đi đâu cũng thấy người ta chỉ trỏ bàn tán. Xót xa nhất là công việc kinh doanh sụt giảm nghiêm trọng, khách hàng quay lưng. Khi tôi làm đơn khiếu nại thì kẻ xúc phạm thản nhiên thách thức: ‘Thích thì cứ kiện đi, xem lấy lại được danh dự bằng mấy đồng bạc lẻ!’.

Liệu khi xúc phạm danh dự nhân phẩm thì pháp luật có đòi lại công bằng được không?” — Đây là nỗi uất ức tột cùng của chị Mai Lan (trú tại Quy Nhơn, Bình Định) khi tìm đến sự hỗ trợ pháp lý khẩn cấp của Việt Luật Group.

Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, bạo lực ngôn từ, bị đặt thông tin, bôi nhọ nhân phẩm đang trở thành “vũ khí sát thương” âm thầm nhưng cực kỳ tàn độc. Nhiều người lầm tưởng rằng việc chửi bới, hạ nhục người khác trên không gian mạng hay ngoài đời thực chỉ là “chuyện cãi vã cỏn con” và không bị xử lý nặng.

Tuy nhiên, ít ai biết rằng các vụ bồi thường danh dự nhân phẩm bị xâm phạm hoàn toàn có thể giúp nạn nhân lấy lại công lý. Để hiểu rõ hơn về các quy định pháp luật chi tiết, mức phạt, các căn cứ điều luật áp dụng và cách thực hiện kiện đòi bồi thường danh dự, bài viết chuyên sâu này sẽ phân tích tường tận giúp bạn bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

1. Khung pháp lý và các điều luật điều chỉnh hành vi xâm phạm danh dự, nhân phẩm

Theo quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành, danh dự, nhân phẩm và uy tín của cá nhân là những khách thể được pháp luật đặc biệt tôn trọng và bảo vệ nghiêm ngặt. Khi một chủ thể có hành vi tung tin sai sự thật, lăng mạ, bôi nhọ, họ không chỉ phải đối mặt với trách nhiệm dân sự mà còn có thể bị xử lý nghiêm khắc về hành chính hoặc hình sự.

• Căn cứ theo Hiến pháp và Bộ luật Dân sự: Điều 34 Bộ luật Dân sự 2015 quy định rõ ràng về quyền bảo vệ danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân. Theo đó, danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân là bất xâm phạm và được pháp luật bảo vệ. Khi bị người khác tung tin thất thiệt hoặc có lời lẽ xúc phạm hạ nhục, người bị thiệt hại có quyền yêu cầu Tòa án bác bỏ thông tin làm ảnh hưởng xấu đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của mình, đồng thời yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm, công khai xin lỗi, cải chính và yêu cầu bồi thường danh dự nhân phẩm bị xâm phạm.

• Xử phạt vi phạm hành chính: Căn cứ theo các nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng, bưu chính, viễn thông và trật tự an toàn xã hội, hành vi khiêu khích, lăng mạ, xúc phạm danh dự nhân phẩm của người khác, hoặc việc sử dụng mạng xã hội (như Facebook, Zalo, TikTok…) để cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân có thể bị phạt tiền từ 20 triệu đến 30 triệu đồng.

• Trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự: Khi hành vi xúc phạm đạt đến mức độ nghiêm trọng, cơ quan tiến hành tố tụng có thể truy cứu trách nhiệm hình sự. Căn cứ theo Điều 155 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) quy định về tội làm nhục người khác:

  • Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.

  • Phạm tội thuộc các trường hợp tăng nặng như: Sử dụng mạng máy tính hoặc mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội; phạm tội 2 lần trở lên; đối với người thi hành công vụ; đối với người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, chữa bệnh cho mình… thì mức hình phạt tù có thể từ 03 tháng đến 02 năm.

  • Trường hợp phạm tội gây hậu quả nặng nề hoặc làm nạn nhân suy sụp tinh thần trầm trọng, mức hình phạt tù có thể lên đến 02 năm hoặc thậm chí 05 năm tù giam khi giải quyết các vụ án liên quan đến việc bồi thường danh dự nhân phẩm bị xâm phạm.

2. Các khoản tiền bồi thường danh dự nhân phẩm bị xâm phạm gồm những gì?

Khi tiến hành khởi kiện tại Tòa án để đòi quyền lợi, nạn nhân hoàn toàn có quyền yêu cầu người gây thiệt hại phải bồi thường các khoản thiệt hại vật chất và tinh thần thực tế theo quy định tại Điều 592 Bộ luật Dân sự 2015 (Thiệt hại do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm):

• Thiệt hại do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm bao gồm:

  • Chi phí hợp lý để hạn chế, khắc phục thiệt hại: Bao gồm chi phí hợp lý để thuê người gỡ bỏ bài viết, hình ảnh bôi nhọ, chi phí đăng báo cải chính công khai, chi phí khám chữa bệnh, tiền mua thuốc và chi phí điều trị tâm lý, phục hồi sức khỏe do trầm cảm, suy sụp tinh thần nặng nề do bị xúc phạm ác ý.

  • Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút: Nếu hành vi xúc phạm danh dự nhân phẩm khiến công việc kinh doanh trệ trệ, các hợp đồng thương mại bị đối tác đơn phương hủy bỏ, hoặc bị mất việc làm, giảm lương… người khởi kiện có quyền đưa ra tài liệu, chứng cứ chứng minh các khoản thiệt hại tài chính cụ thể này để yêu cầu bồi thường toàn bộ.

  • Bù đắp tổn thất về tinh thần: Khi thực hiện kiện đòi bồi thường danh dự, mức bồi thường tổn thất về tinh thần do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì mức tối đa cho một người có danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm do Tòa án quyết định căn cứ theo quy định pháp luật (tính theo mức lương cơ sở do Nhà nước quy định tại thời điểm giải quyết).

• Bên cạnh khoản tiền bồi thường kinh tế, phán quyết có hiệu lực của Tòa án buộc đối tượng vi phạm phải đăng bài xin lỗi, cải chính công khai chính là “liều thuốc” pháp lý đắt giá nhất để rửa sạch oan ức và khôi phục lại uy tín cho người bị hại.

3. Bí quyết thu thập chứng cứ sống còn khi tiến hành kiện đòi bồi thường danh dự tại Tòa

Để bách chiến bách thắng khi bước chân vào khởi kiện tại Tòa án, bạn cần lưu ý thực hiện tuần tự các bước thu thập chứng cứ sau:

• Lập vi bằng lập tức: Ngay khi phát hiện bài viết, đoạn livestream, hình ảnh hoặc video bôi nhọ, cắt ghép bêu rếu, tuyệt đối không được chủ quan bỏ qua. Hãy liên hệ ngay với Văn phòng Thừa phát lại hợp pháp để tiến hành lập vi bằng ghi nhận lại toàn bộ nội dung, hình ảnh, đường link bài viết, các bình luận (comment) công kích và trang cá nhân của kẻ vi phạm trước khi chúng kịp khóa tài khoản, ẩn bài hoặc xóa triệt để dấu vết. Vi bằng do Thừa phát lại lập có giá trị chứng cứ hợp pháp trước Tòa án.

• Thu thập chứng cứ thiệt hại tài chính và sức khỏe: Lưu giữ kỹ lưỡng các tin nhắn đe dọa, lăng mạ; hóa đơn, phiếu thu khám chữa bệnh tại các cơ sở y tế/phòng khám tâm lý; các hợp đồng bị hủy, bảng kê doanh thu kinh doanh sụt giảm nghiêm trọng có xác nhận của cơ quan thuế hoặc đối tác nhằm chứng minh mối quan hệ nhân quả trực tiếp từ hành vi xúc phạm danh dự nhân phẩm gây ra.

• Yêu cầu cơ quan công an vào cuộc: Trong trường hợp đối tượng vi phạm quá manh động, dùng thủ đoạn tinh vi hoặc tung tin giả mạo gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, việc kết hợp đồng thời giữa đơn tố giác tội phạm hình sự về tội làm nhục người khác gửi cơ quan công an điều tra và đơn khởi kiện dân sự sẽ tạo sức ép cực lớn, buộc kẻ sai phạm phải nhanh chóng cúi đầu xin lỗi và thỏa thuận bồi thường.

💡 Lời khuyên từ Việt Luật Group

Danh dự, nhân phẩm là tài sản thiêng liêng nhất của cuộc đời mỗi con người, tuyệt đối không được phép để kẻ xấu đạp đổ hay đem ra bêu rếu mua vui trên không gian mạng. Đừng chọn cách im lặng chịu đựng hay đôi co vô ích bằng những lời lẽ cãi vã qua lại khiến bản thân thêm kiệt quệ tinh thần.

Nếu bạn hoặc người thân đang là nạn nhân của các hành vi bôi nhọ, xúc phạm danh dự, uy tín, gặp vướng mắc về thủ tục khởi kiện tại Tòa án hay cần sự đồng hành của đội ngũ luật sư tư vấn pháp luật giỏi do Việt Luật hỗ trợ tại Quy Nhơn, Bình Định và Gia Lai, hãy liên hệ ngay với Việt Luật Group.

Chúng tôi sẽ giúp bạn bảo vệ trọn vẹn quyền lợi trong các vụ án bồi thường danh dự nhân phẩm bị xâm phạm, buộc kẻ vi phạm trả giá đắt trước pháp luật và lấy lại sự công bằng trọn vẹn cho bạn!